Trong cuộc sống của mỗi con người, chúng ta luôn tìm kiếm những điều có giá trị để sở hữu. Tuy nhiên, theo lời Phật dạy, không phải mọi tài sản đều có giá trị như nhau. Đức tin, theo Thế Tôn, chính là tài sản tối thượng mà mỗi người nên trân trọng và nuôi dưỡng suốt đời.
Trong Kinh Tứ Pháp, Phật đã giáo huấn rõ ràng về những tài sản thật sự quý giá. Đó không phải là vàng bạc hay tài vật vô thường, mà là những thứ có khả năng mang lại hạnh phúc thâm sâu và bền lâu. Giữa những tài sản ấy, đức tin đứng hàng đầu vì nó là nền tảng của tất cả những công đức khác. Bởi “Đức tin là mẹ của các công đức,” có đức tin thì có đủ năng lực để tu tập và chứng nghiệm.
Đức Tin Là Hạt Giống Của Tất Cả Công Đức
Con người sống trên đời thường mong ước sở hữu nhiều thứ như tài sản, danh vọng, sức khỏe và hạnh phúc. Tuy nhiên, khi được hỏi trong những thứ ấy, cái nào là tài sản tối thượng nhất thì đa phần mọi người lúng túng, vì những mong ước của con người vốn vô hạn, không có điểm dừng. Thật ra, những người suy tư thấu đáo nhận biết rằng: những gì đáp ứng được những nhu cầu cần thiết nhất trong hiện tại chính là tài sản tối thượng.
Đức tin giúp con người vượt qua khó khăn và xây dựng nên tương lai tươi sáng
Dạ xoa Alavakka từng là người sở hữu nhiều thứ nhưng vẫn chưa thỏa mãn được tham vọng và kiêu căng của mình. Những gì anh ta có vẫn chưa đủ, vì anh ta chưa biết cái gì thực sự là tài sản tối thượng để sở hữu và nuôi dưỡng. Chính vì những nghi ngờ và hoài nghi này mà anh ta đã tìm đến Phật để xin giáo huấn. Đó chính là quyền năng kỳ diệu của đức tin – nó thúc đẩy con người tìm kiếm sự thật.
Lời Phật Dạy Về Tài Sản Tối Thượng
Một lần, Thế Tôn trú tại Álavi, tại trú xứ của Dạ xoa Alavakka. Dạ xoa đến gặp Thế Tôn và nói rằng: “Nay Sa môn, nếu ông không trả lời câu hỏi của ta, ta sẽ làm cho ông điên loạn, hoặc làm cho ông bệnh tim, hoặc ta sẽ kéo ông qua bên kia sông Hằng.”
Phật đã trả lời: “Nay hiện giả, Ta không thấy một ai ở chư Thiên, Ma giới, Phạm thiên hay ở chúng Sa môn, Bà la môn và loài người có thể làm cho tâm Ta điên loạn hoặc bệnh tim, hay kéo Ta qua bên kia sông Hằng. Tuy vậy, nay hiện giả, hãy hỏi đi, nếu ông muốn.”
Dạ xoa hỏi: “Cái gì đối với người là tài sản tối thượng? Cái gì khéo hành trì đem lại chân an lạc? Cái gì giữa các vị là vị ngọt tối thượng? Phải sống như thế nào được gọi là sống tối thượng?”
Lý Giải Về Tài Sản Thực Sự Quý Giá
Phật đã dạy: “Đức tin đối với người là tài sản tối thượng. Chính pháp khéo hành trì, đem lại chân an lạc. Chân lý giữa các vị là vị ngọt tối thượng. Phải sống với trí tuệ, được gọi là sống tối thượng.”
Lời dạy này chứa đựng sâu sắc những bài học quý báu. Trước hết, đức tin là tài sản tối thượng vì nó là động lực khởi phát của mọi hành động thiện. Khi con người có đức tin vào Phật pháp, họ sẽ tự nguyện tu tập, hành động theo những điều tốt đẹp, từ đó chứng đạt được hạnh phúc chân thật.
Thứ hai, chính pháp khéo hành trì mới có thể mang lại chân an lạc. Điều này có nghĩa là chỉ thông qua sự tu tập đúng đắn, tuân theo Tám Chính Đạo, con người mới có thể xây dựng được hạnh phúc bền vững. Không phải hạnh phúc nhất thời từ những sự thỏa mãn về vật chất hay cảm giác, mà là hạnh phúc từ sự yên tĩnh, sạch sẽ của tâm thức.
Chân lý là nền tảng của hạnh phúc vĩnh cửu mà Phật Tử tìm kiếm
Chân Lý Và Trí Tuệ – Những Vị Ngọt Tối Thượng
Vị ngọt của cuộc đời có rất nhiều, nhưng đa phần chúng đều tựa như những chút mật dính trên lưỡi dao. Người ham chút mật ngọt ấy sẽ khó tránh được tai họa đứt lưỡi. Đằng sau cái hương vị ngọt ngào ấy luôn là sợ hãi và hiểm nguy rình rập. Cũng vì chạy theo vị ngọt của cuộc đời mà không ít người thân bại, danh liệt thậm chí tán thân, thất mạng.
Ngược lại, hạnh phúc của những người chứng nghiệm chân lý tức giải thoát và giác ngộ thì vĩnh cửu, an lành nên được gọi là vị ngọt tối thượng. Đây không phải hạnh phúc tạm bợ từ những thoả mãn cảm giác, mà là hạnh phúc từ sự chứng ngộ, từ việc vượt thoát được những ràng buộc của tham, sân, si.
Để có được một đời sống đúng nghĩa thì chỉ có sống với trí tuệ và minh triết mới có thể. Vì lẽ, nếu thiếu vắng trí tuệ thì không thể gọi là đời sống cao, văn minh dù vật chất đầy đủ. Mặt khác, chỉ có trí tuệ mới đủ năng lực để chế ngự khổ đau, phá tan tà kiến, đạt được tự chủ và tự tại.
Nhận Diện Giá Trị Thật Sự Của Cuộc Sống
Con người hiện đại thường tập trung vào việc tích lũy những tài sản vật chất – tiền bạc, bất động sản, xe cộ – mà quên mất những tài sản tinh thần. Nhưng theo lời dạy của Phật, những tài sản ấy có thể mất đi một sớm một chiều, còn đức tin, chính pháp, trí tuệ thì luôn ở bên ta, không bao giờ bị ai cướp đi được.
Đức tin là tài sản có tính bền vững nhất bởi nó nằm sâu trong tâm thức của mỗi người. Khi con người có đức tin vào Phật pháp, họ sẽ kiên định trên con đường tu tập, không dễ dao động trước những khó khăn. Và từ đức tin ấy, họ sẽ phát triển được những tài sản khác như giới hạnh, định lực, trí tuệ.
Hạnh phúc chân thật đến từ việc tu tập chính pháp với đức tin
Ứng Dụng Vào Thực Tập Hàng Ngày
Để nuôi dưỡng đức tin, Phật tử cần phải hiểu rõ giáo lý, thường xuyên học Phật, nghe kinh pháp, suy tư quán chiếu những lời dạy. Từ đó, đức tin sẽ trở nên chắc chắn, không dễ dao động. Khi có đức tin vững chắc, người tu sĩ sẽ tu tập chính pháp một cách bền bĩ và kiên trì.
Chính pháp cần được hành trì một cách khéo léo, không cứng nhắc hay áp lực. Mỗi ngày, hãy dành thời gian để thiền định, suy tư, áp dụng những lời dạy vào cuộc sống. Thực hành giới hạnh, tránh những việc làm xấu, tích lũy những công đức. Cũng cần rèn luyện trí tuệ bằng cách học hỏi, suy ngẫm những sự thật sâu sắc về tính chất của cuộc sống.
Khi có đức tin, tu tập chính pháp, vận dụng trí tuệ, người Phật tử sẽ từng bước vượt thoát được những khổ đau, tham lam, sân hận. Từ đó, họ sẽ thêm phần yên tĩnh, an lạc, tâm thức thanh tịnh.
Kết Luận
Vì vậy, mỗi người con Phật phải nhận ra chân giá trị của cuộc sống để có được đức tin vững chắc, thực hành chính pháp, phát huy trí tuệ và chứng nghiệm giải thoát. Đức tin không phải những điều hư hỏng hay xa vời, mà nó luôn ở bên mỗi người, chỉ cần chúng ta biết tìm kiếm, nuôi dưỡng và phát triển.
Trong hành trình tu học của mình, hãy ghi nhớ những lời Phật dạy: “Đức tin là mẹ của các công đức.” Vì vậy, hãy nâng niu, chăm sóc đức tin như chăm sóc một hạt giống quý báu. Khi đó, nó sẽ nảy nơm, lớn lên, đưa ta đến bến bờ giải thoát – nơi mà tất cả mọi người con Phật đều hướng tới.
Hãy nhớ rằng, tài sản tốt nhất mà ta có thể tích lũy không phải những vật chất hữu hình, mà chính là đức tin, chính pháp và trí tuệ. Đây chính là những tài sản mà không ai có thể cướp đi, những tài sản mang ta qua sinh tử luân hồi, dẫn ta đến bến an lạc vĩnh cửu.